Geschiedenis van PDD-NOS

Het begrip autisme als stoornis werd in 1943 geïntroduceerd door de Amerikaanse kinderpsychiater Leo Kanner in zijn beroemde artikel 'Autistic Disturbances of Affective Con-tact'. Hij beschrijft in dit artikel 11 kinderen die naar zijn mening aan een tot op dat moment onbekend ziektebeeld lijden. Later noemt hij dit: vroeginfantiel autisme (Kanner 1944). Op dat moment is een nieuw syndroom (ziektebeeld) ontstaan. Hoewel al eerder beschrijvingen van kinderen bekend zijn die eenzelfde gedragsbeeld vertonen (Haslam 1809, Itard 1801 e.a.), wordt Kanner als de peetvader van het autisme beschouwd. Het concept autisme is tegenwoordig verbreedt naar autismespectrum.

In de jaren volgend op 1943 heeft de inhoud van het begrip autisme de nodige ontwikkelingen ondergaan. Kanner beschreef het syndroom vooral naar de observatie van het extreme alleen-zijn, die hij bij deze kinderen constateerde. Hij noemde dit "extreme autistic aloneness". Hij beschreef het syndroom toen naar één symptoom (één gedragsverschijnsel). Dit heeft tot de nodige verwarring geleid, omdat men - ook nu vaak nog - bij de term autisme aan een sterk in zichzelf gekeerd kind denkt, terwijl autisme zich op zeer verschillende wijzen kan manifesteren. Sommige kinderen met autisme maken juist contact op een zeer claimende, bizarre en afstandsloze manier. Naast deze sociale tekorten moet er tegenwoordig ook steeds sprake zijn van communicatieve problemen en repetitieve gedragspatronen / verbeeldingsproblemen, om tot de classificatie 'autisme' te komen.

De hulpverlening is in toenemende mate geconfronteerd geworden met kinderen wier gedrag mogelijkerwijs indicerend is voor autisme. Door de DSM, het psychiatrisch handboek, werd steeds duidelijker op basis van welke criteria de diagnose gesteld kan worden. Dit resulteerde uiteindelijk in een verbreding van het concept autisme. Toch blijft het een complex syndroom, getuige ook de veranderingen in beschrijving van autisme in de vernieuwende versies van de DSM over de jaren heen. En nog altijd verschijnen er talloze artikelen en boeken met nieuwe inzichten over autisme. Waar als reactie op het artikel van Kanner uit 1943 een stroom van publicaties ontstond over autisme, zien we met name de laatste tientallen jaren een explosie. Tegenwoordig zijn maar liefst 3 internationale wetenschappelijke tijdschriften geheel aan autisme gewijd ('Journal of Autism and Developmental Disorders', 'Focus on Autism' en 'Autism: the International Journal of Research and Practice').

Als we terug kijken liepen in de afgelopen decennia met name over de mogelijke oorzaken de meningen behoorlijk uiteen. Van liggend aan de opvoeding en de ouders (welke tegenwoordig is weerlegd!), tot aan meningen dat de oorzaak eerder gezocht moest worden in een organische bepaaldheid.

Er zijn nog altijd geen harde aanwijzingen voor een organische bepaaldheid van autisme, maar steeds meer onderzoeksgegevens wijzen naar autisme als een neurobiologische ontwikkelingsstoornis. Desondanks (en helaas) kan de stoornis momenteel alleen nog maar op gedragsniveau worden onderkend.

Sinds Kanner autisme voor het eerst heeft beschreven hebben de jaren daaropvolgend veel belangrijke en nieuwe inzichten gebracht. Autisme is niet te genezen, maar onderzoek geeft aan dat vroege onderkenning van essentieel belang is om het betrokken individu tot een optimale ontwikkeling te laten komen.

Bron: Engagement www.autismeinfocentrum.nl